Meldunek MIST to ustandaryzowany sposób przekazywania informacji o stanie poszkodowanego podczas akcji ratunkowej, szczególnie przydatny w ratownictwie cywilnym i wojskowym. Nazwa MIST jest akronimem czterech kluczowych elementów, które powinny być zawarte w każdym raporcie przekazywanym między zespołami ratunkowymi. Meldunek MIST stanowi ramową strukturę układu polowej karty ewakuacyjnej.
M (Mechanism of injury) – Mechanizm urazu, czyli opis okoliczności, w jakich doszło do uszkodzenia ciała (np. upadek z wysokości, wypadek komunikacyjny, rana postrzałowa).
I (Injuries sustained / identified) – Rozpoznane lub podejrzewane obrażenia oraz ich lokalizacja, np. rana postrzałowa uda, uraz głowy, podejrzenie urazu kręgosłupa.
S (Signs and symptoms) – Objawy kliniczne oraz podstawowe parametry życiowe, takie jak:
Drożność dróg oddechowych,
Charakter i częstość oddechu,
Tętno,
Poziom świadomości (Skala AVPU),
Inne istotne parametru stanu poszkodowanego i ich zmiany.
T (Treatment given) – zabiegi i leczenie zastosowane do chwili przekazania poszkodowanego, np. założenie opatrunku, zastosowanie stazy taktycznej (miejsce i czas założenia), podanie leków, udrożnienie dróg oddechowych.
Podstawowy meldunek MIST można rozszerzyć o dodatkowe informacje, które ułatwiają odbiorcy szybką ocenę sytuacji i przygotowanie się do przyjęcia poszkodowanego. W praktyce cywilnej najczęściej stosuje się układ AT-MIST, w którym wiek i czas zdarzenia podaje się na początku meldunku. Przy przekazaniu do szpitala układ można rozszerzyć do AT-MIST-ETA, dodając na końcu przewidywany czas przyjazdu. W ratownictwie militarnym spotyka się również wariant MIST-AT, w którym wiek i czas zdarzenia umieszcza się po części MIST; jest on jednak stosowany rzadziej.
Elementy dodatkowe:
A (Age) – wiek poszkodowanego; co najmniej należy określić, czy jest to dziecko czy osoba dorosła, a jeśli to możliwe, podać wiek i płeć, np. „mężczyzna, 34 lata”.
T (Time) – czas zdarzenia lub odniesienia obrażeń, np. „zdarzenie o godz. 14:20”; pozwala ocenić czas, jaki upłynął od urazu.
ETA (Estimated Time of Arrival) – szacowany czas dotarcia poszkodowanego do miejsca docelowego, np. szpitalnego oddziału ratunkowego; stosowany przede wszystkim przez zespoły e.
Meldunek powinien być krótki, uporządkowany i przekazywany według stałej kolejności.
Nie należy zgadywać: jeśli informacji nie ma, należy powiedzieć „nieustalone” albo „do potwierdzenia”.
Objawy i parametry życiowe warto podawać wraz z tendencją, np. „tętno rosło z 100 do 120/min”.
W meldunku końcowym należy wskazać zmiany stanu poszkodowanego, które wystąpiły podczas transportu.
Przy przekazaniu do zespołu szpitalnego należy podać ETA, aby umożliwić odpowiednie przygotowanie miejsca przyjęcia.
Przykład 1 – MIST: rana postrzałowa
Sytuacja taktyczna: podczas działań taktycznych doszło do rany postrzałowej uda. Poszkodowany jest przytomny, a krwawienie zostało zahamowane.
„Mechanizm: rana postrzałowa uda. Obrażenia: rana postrzałowa prawego uda, podejrzenie uszkodzenia naczyń. Objawy: krwawienie z rany, ból, poszkodowany przytomny. Leczenie: założony opatrunek uciskowy, staza taktyczna.”
Przykład 2 – MIST-AT: upadek z wysokości
Sytuacja taktyczna: mężczyzna spadł z wysokości około 3 metrów. Jest przytomny, zgłasza ból pleców i osłabienie kończyn dolnych.
„Mechanizm: upadek z wysokości około 3 metrów. Obrażenia: podejrzenie urazu kręgosłupa, ból okolicy lędźwiowej. Objawy: ból pleców, osłabiona siła mięśniowa kończyn dolnych, tętno 96/min, oddech 18/min, poszkodowany przytomny. Leczenie: unieruchomienie kręgosłupa, zabezpieczenie miejsca zdarzenia, przygotowanie do transportu. Mężczyzna, około 45 lat. Upadek o godz. 11:40.”
Przykład 3 – AT-MIST-ETA: wypadek komunikacyjny
Sytuacja taktyczna: kobieta uległa wypadkowi samochodowemu. Jest przytomna, zgłasza ból szyi i ma ranę przedramienia. Zespół przekazuje informacje do szpitalnego oddziału ratunkowego.
„Kobieta, 28 lat. Wypadek o godz. 16:05. Mechanizm: wypadek samochodowy, uderzenie w przeszkodę. Obrażenia: podejrzenie urazu głowy, ból i ograniczona ruchomość szyi, otwarta rana przedramienia. Objawy: GCS 14, tętno 102/min, saturacja 96%, oddech 20/min. Leczenie: unieruchomienie kręgosłupa szyjnego, opatrunek na ranę, tlenoterapia. ETA do SOR: 12 minut.”
Źródło: wckmed.wp.mil.pl